Waterzuivering is een inherent onderdeel van duurzame bedrijfsvoering, niet in het minst bij bedrijven die actief zijn in de vleesverwerking. Een grondige studie naar de mogelijke technieken en evaluatie van het rendement en kostprijs, laten zien dat dit echter niet altijd duur hoeft te zijn. Op termijn kan een waterzuivering zich zelfs terugverdienen. Voor kmo?s is het PRODEM-centrum van Vito een uitstekende partner om dit te onderzoeken.

Zwevende stoffen (ZWS) en fosfor (P) zijn twee parameters waarvoor alle bedrijven een lozingsnorm krijgen opgelegd. Voor bedrijven die op riolering kunnen blijven lozen, geldt de sectorale norm voor ZWS. Fosfor staat op de grijze lijst (bijlage 2C van Vlarem: ?Lijst van gevaarlijke stoffen voor lozing in aquatisch milieu?) en moet dus prioritair verwijderd worden. Zonder vermelding in de lozingsvergunning, moet een bedrijf in principe voldoen aan de basismilieukwaliteitsnorm (absolute concentratie ≤ 1 mg P/l). Mits motivatie kan een bedrijf echter een uitzondering aanvragen.

De studie die Vito uitvoerde voor een kmo in de vleesverwerkende sector, focuste zich op de parameter fosfor. Wat is de optimale zuiveringsstrategie en hoeveel zal dit het bedrijf in kwestie kosten? Een uitgebreide meetcampagne en labotests leverden een duidelijk beeld op van de beschikbare alternatieven.

De gemiddelde concentratie van fosfor in het huidige effluent bedraagt 26 mg/l, waardoor de processen-verbaal zich opstapelen. Vooral de afvalwaters van de rauw- en kookafdeling zijn hoog belast, met piekconcentraties fosfor tot 200 mg/l en hoger. In de reinigingswaters (momenteel ca. 1/3 tot 1/2 van het totale debiet) zit dan weer zeer weinig fosfor: meestal rond 2 mg P/l.

De totale afvalwaterstroom zuiveren is mogelijk via de dosering van FeCl3, beter dan via het alternatief aluminium. Mits dosering van een anionisch vlokmiddel worden bovendien perfect floteerbare vlokken bekomen, waardoor de keuze voor de techniek voor afscheiding van de gevormde vlokken eenvoudig is. Labotests in bekers (jartests) en met het flotatietoestel (DAF ? Dissolved Air Flotation) van Vito bevestigden dit.

Zuivering van de deelstroom van de rauw- en kookafdeling is een alternatief voor de zuivering van de totaalstroom, en levert een flinke kostenbesparing op. Zowel de investeringen, chemicaliënkostprijs als de energie vallen een stuk lager uit. Bovendien dalen de lozingsheffingen in beide scenario?s sterk (naast ZWS en P worden immers CZV en BZV gereduceerd). Het overzicht (zie Tabel 1) laat zien dat, na afschrijving van de zuiveringsinstallatie, een kostenbesparing mogelijk is door de drastische daling in heffingskosten.

De concentratie aan fosfor over een volledige productiedag wordt weergegeven in Figuur 1. Hieruit blijkt dat een lozingsnorm voor fosfor lager dan 5 mg/l niet haalbaar is bij zuivering van de deelstroom. Met de investering in een zuivering op de totaalstroom is een strengere norm haalbaar, maar dit verhoogt sterk de kosten en bovendien de slibproductie. Aan de kmo om hierover te onderhandelen met de vergunningverlenende overheid.